Czy było warto? TAK, mogę powiedzieć, że zmieniłem się na lepszego człowieka, moje życie ma sens, Każdy dzień przynosi wiele radości, mam satysfakcje z tego, że jestem na tym miejscu gdzie jestem teraz. — Bernard

Czytelnia

Mechanizm uzależnienia

Mechanizm/natura uzależnienia

Palisz papierosy regularnie i zastanawiasz się, czy jesteś już uzależniony. Aby ocenić swój stan, dowiedz się najpierw, co kryje się pod pojęciem ?uzależnienie?.

Zawarta w dymie tytoniowym nikotyna jest substancja psychoaktywną tzn. oddziałuje na ośrodkowy układ nerwowy podobnie jak heroina czy kokaina. Światowa Organizacja Zdrowia (WHO) oficjalnie uznała jako jednostkę chorobową zespół uzależnienia od nikotyny. Równocześnie WHO jako uzależnienie uznaje stan charakteryzujący się:

- Silną potrzebą przyjmowania danej substancji

- Trudnościami w kontrolowaniu tego zachowania

- Uporczywym używaniem danej substancji / środka pomimo świadomości szkodliwych następstw jego używania

- Przekładaniem przyjmowania danej substancji ponad inne zajęcia

- Zwiększoną tolerancją (konieczność dostarczania większej ilości środka dla osiągnięcia tego samego efektu)

- Występowaniem zespołu odstawiennego w przypadku niedostarczenia substancji do organizmu.

Wiedz też, że mówiąc o uzależnieniu specjaliści wyróżniają trzy kategorie uzależnienia:

 

1. Uzależnienie psychiczne ? czyli trudności w utrzymywaniu kontroli nad używaniem danego środka. Jeśli w określonych sytuacjach (np. w sytuacji stresowej, lub pijąc kawę) odczuwasz przymus, ogromną ochotę zapalenia papierosa i dominuje ona nad innymi Twoimi odczuciami, oznacza to, że jesteś uzależniony psychicznie. Nie jest to jeszcze powodem do paniki. Po prostu odkąd regularnie palisz nabrałeś nawyku zapalania papierosa w pewnych sytuacjach, pewnych miejscach, czy w towarzystwie pewnych osób. Niektórym wypalanym przez Ciebie papierosom towarzyszy też swoisty rytuał. Nauczyłeś się, reagować na wiele różnych sytuacji w ten jeden sposób ? zapalając papierosa. Rzucając palenie musisz zmienić ten odruch i nauczyć się  innego sposobu zachowania się w tych wszystkich codziennych sytuacjach, w których dotąd zapalałeś. Najlepiej będzie, jeśli nad zmianą nawyków zaczniesz pracować jeszcze zanim ostatecznie odstawisz papierosy.

Test ? zastanów się czy, nie odczuwasz złego samopoczucia, gdy nie możesz zapalić w sytuacji, w której zwykle zapalasz.

2. Uzależnienie fizyczne-określane jako specyficzny stan adaptacyjny organizmu. Nikotyna zawarta w dymie tytoniowym oddziałuje na systemy nagradzania w mózgu związane z odczuwaniem przyjemności. Nikotyna powoduje zwiększenie wydzielania ilości dopaminy dającej poczucie przyjemności po zapaleniu papierosa co utrwala chęć palenia oraz oddziałuje na noradrenalinę, substancję wpływającą na pobudzenie organizmu. Zapalenie papierosa poprawia wiec nastrój i działa pobudzająco. Niestety jest to stan krótkotrwały. W niedługim czasie organizm traci naturalną zdolność regulowania tych stanów i do utrzymania dobrego nastroju i normalnej aktywności potrzebna staje się nikotyna. Tak więc palacz początkowo pali by odczuwać pozytywne efekty działania nikotyny, a po jakimś czasie pali by nie odczuwać przykrych stanów związanych z jej brakiem. Efektem braku nikotyny (nie zapalenia papierosa) jest wystąpienie zespołu abstynencyjnego, który przejawia się gwałtownymi zaburzeniami fizjologicznymi i psychicznymi. Krótko mówiąc, jeśli osoba uzależniona od nikotyny nie zapali, odczuwa różne przykre objawy (np. rozdrażnienie, zawroty głowy, senność lub bezsenność, obniżony nastrój itp.) Jeśli więc musisz zapalić by czuć się dobrze oznacza to, że jesteś fizycznie uzależniony od nikotyny.

Test ? sprawdź, czy nie dręczą cię przykre objawy fizyczne, jeśli nie zapalisz przynajmniej przez parę godzin

 

3. Uzależnienie społeczne ? związane jest z przynależnością do grupy, w której normą towarzyską jest palenie papierosów. Palenie papierosów jest elementem spotkań towarzyskich, rozmów, pretekstem do przerwy w pracy itp. Często osobie palącej towarzyszy strach przed rzuceniem palenia bo abstynencję papierosową utożsamia z utraceniem swojej grupy znajomych, pustką społeczną.